Imię i nazwisko osoby sporządzającej transkrypcję: Agnieszka Feliks 
Wywiad: A_ROZ003_10032.0_M03 
Czas nagrania: 1 godz 19 m 55 s 
            Ankieter: Jagoda Dziuba

M: Proszę opowiedzieć krótko o swoim Stowarzyszeniu. Jego początkach, o rozwoju. Jak powstało?  
R: Małopolskie Stowarzyszenie Turystyki Wiejskiej "Gościnny Rożnów" nadaliśmy. Jest to młode Stowarzyszenie, ale można powiedzieć z taką tradycją... jak gdyby tradycją. Oparte jest na  dużym i początkującym i takim pierwszym Stowarzyszeniem w Małopolsce w ogóle to były "Galicyjskie Gospodarstwa Gościnne". W Krakowie było zakładane tamto, bo ja tam byłem vice prezesem. A później stworzyłem tu koło, stowarzyszenie.  
M: Jakie koło?  
R: "Galicyjskich Gospodarstw Gościnnych", bo to było wstecz. Tamto stowarzyszenie co było. Tam mieliśmy też koła stowarzyszeń, bo to było ogóle, na całe województwo. Tak. Nawet nie jedno. Jak teraz mam podkarpackie też. Oni się później rozłączyli. A później zrobiłem sobie właśnie... powstało właśnie to Małopolskie Stowarzyszenie. To jest 2003 rok. Zarejestrowane w 2003 roku. Czyli jest kwestia pięciu lat. Ale można powiedzieć, że dosyć dużo żeśmy zrobili, bo zrealizowaliśmy... pisaliśmy projekty między innymi i realizację projektów. To wszystko organizowane było w siedzibie Stowarzyszenia. Tutaj nawet. A tak jeśli chodzi o realizację projektów, to tam pięć państw wchodziło: Włochy, Hiszpania, i tutaj wschód to była Litwa, Łotwa... nie, Litwa i Łotwa chyba. Wie Pani co, i Rumunię jeszcze miałem.  
M: To były międzynarodowe projekty?  
R: Międzynarodowe.  
M: A jak to się stało, że powstało to Stowarzyszenie Małopolskie? Z tych poprzednich kół?  
R: Nie. To już jest indywidualnie. Ja chciałem sobie stworzyć do projektów, ponieważ chciałem się tym zająć. Tamto Stowarzyszenie, w którym byłem vice prezesem. Potem mogłem to objąć jako prezes, ale tam po prostu było za duże Stowarzyszenie i za bardzo rozrzucone.  
M: To znaczy?  
R: No zarząd to był część z Krakowa. Jeden był z Krakowa, ja byłem z Rożnowa, później jakiś tam vice prezes był znowu z Czarnego Dunajca. I taka współpraca, to po prostu nie widziałem możliwości. Przy...  
M: To z czym były największe problemy wtedy? Ze spotkaniem się?  
R: Spotkania i w ogóle. To musi być współpraca dosyć taka, trudno uaktualnić jest projekty, to wiecie co to znaczy. To jest kobyła roboty, potężna. No i wiele rzeczy potrzeba. Trzeba mieć ludzi pewnych, zaufanych, którzy chcą pracować. No i takich sobie ludzi wybrałem. Później prowadziłem szkolenia różne. To sobie tak, że ja w tym Małopolskim to faktycznie miałem grupę inicjatywną, potrzebuję 15, więc z 30 osób. I to samych ludzi takich, jakby powiedzieć, działaczy więcej, więcej ludzi pracujących w instytucjach. Miałem ludzi samych takich już... nawet, jeżeli chodzi, edukację też, że to wszyscy byli dyrektorami czy tam... przeważnie takich miałem.  
M: I teraz z jakiego terenu są ci członkowie Stowarzyszenia?  
R: Teraz z jakiego terenu są? To biorąc tutaj będzie tak: dużo jest Rożnów, Gródek, część tam z Tarnowa, ale to już też. Najdalej to był Tarnów. A tutaj też są jeszcze okolice. Brzesko. Same te okolice tutaj w promieniu 40 kilometrów. Nie dalej. Ale w tej chwili ostatni nie działamy tyle, bo zrobiliśmy dwa projekty, które w pełni zrealizowane, a napisaliśmy dużo, ale to później tak jak mówię, troszkę było to nie na siłę jednostki pozarządowej.  
M: Proszę o tym opowiedzieć. Co to były za projekty?  
R: Jeden projekt to był dla niepełnosprawnych, to był "Namaluj mi mój świat". I to był pięciostopniowy. Pięć państw dało pięciostopniowy i piątego stopnia, który Watach(?) się nazywa. Pięć państw brało udział w tym. I realizacja była na terenie kraju naszego. Do nas przyjeżdżali z wszystkich tych państw. Po 11 osób bodajże. I realizacja  była tu u nas. A drugi ten, który realizowałem to był z programu... momencik, który to był... Program "Młodzież". Jeden był. Tylko nie wiem, z którego jest teraz ta niepełnosprawność. Musiałbym w dokumentacje popatrzeć. A tytuł był "Namaluj mi swój świat". To był dla niepełnosprawnych. A drugi był taki... To znowu rysowała młodzież ze szkół techników rolniczych. Także takie zawodowej i powysyłały z kraju. Raz 30 osób, drugi raz 30 osób.  
M: A podczas realizacji tych projektów współpracował Pan z jakimiś Stowarzyszeniami polskimi?  
R: Tak.  
M: Jakie to Stowarzyszenia?  
R: Ja akurat miałem kontakty ze Stowarzyszeniem z drugiej strony Polski. Może to będzie takie troszkę... W zasadzie z tych Stowarzyszeń takich... to nie chce mówić, ale chyba tylko to moje Stowarzyszenie, nie chcę tak mówić na 100%, ale w sumie bardzo mało stowarzyszeń się wzięło za europejskie projekty. Za realizację projektów tych wypisanych. Ja wziąłem tutaj jedno i drugie było Koszalińskie Stowarzyszenie Agroturystyczne "Kosa". I ja z nimi współpracowałem. To łącznie żeśmy zrobili... w zasadzie to żeśmy razem to realizowali. Ale nie chcę mówić ile oni zrobili czy więcej ode mnie, czy 2, czy więcej. Ale 3, 4 to góra, bo dwa to wiem dokładnie, bo  brałem udział w nich. A czy więcej robili to nie wiem.  
M: A z jakimiś innymi organizacjami pozarządowymi Pan współpracował albo współpracuje nadal?  
R: W tej chwili się to wszystko tak odłączyłem. Na razie to jest jak gdyby na boku. Jest odstawione to Stowarzyszenie. Działa, ale... no po prostu mam inne sprawy swoje, które jak gdyby tamte przyblokowały troszkę.  
M: A pozostali członkowie działają czynnie?  
R: Jak już prezes przestanie działać to raczej jest ciężko. I dużo Stowarzyszeń chyba nawet w tej chwili odsuwa się od tej działalności, bo jeśli chodzi o te jednostki pozarządowe, tak jak te Stowarzyszenia, to mi się wydaje, że w tej chwili będzie coraz gorzej. Takie jest moje spostrzeżenie. Ponieważ jest za małe zainteresowanie władz, więcej to się zajmują tak szczerze mówiąc, to co ja patrzę, jednostki samorządowe. Te gminy. Przy gminach sobie robią. I więcej jest odkładane na drugi plan. To jest takie moje spostrzeżenie. A ja całkiem z innego powodu. Troszkę sprawy losowe, bo mi chłopak dostał wylew jeden i tylko z tego względu. Już jest rok czasu jak rehabilitacją się zajmuje. Przez to odłączyłem wiele rzeczy, żeby... Pominąłem między innymi to Stowarzyszenie, ale nie całkowicie.  
M: A jeszcze powracając do początków Stowarzyszenia to jakie by Pan określił priorytety na początku jego powstawania? Co było jego celem takim głównym?  
R: Promocja przede wszystkim. A podstawowy...  
M: Czego promocja?  R: Gospodarstw Agroturystycznych. Bo to jest podstawowe. Na tym żeśmy się oparli. A podstawowy cel, priorytetowy to jest właśnie te projekty europejskie. Program "Młodzież" i drugi... ciężko mi teraz tak tutaj... który to ja miałem ten drugi projekt?... o Sokratesie to nie. Miałem tam, ale nie realizowałem.   
M: Może sobie Pan jeszcze przypomni.  
R: Zna Pani programy w ogóle te Warszawie co są?  
M: No znam, ale...  
R: Program "Młodzież" jeden na 100%, "Sokrates" i jaki jest trzeci taki podstawowy program? Bo ja tam składałem projekty.  
M: A te projekty i te wszystkie cele udało się Panu zrealizować? Może się jeszcze Panu przypomni.  
R: No to mówię. Dwa projekty zrealizowałem. Jeden w programie "Młodzież", drugi w programie... że mi to wyszło. Tak mi chodzi ten projekt. To nie jest takie, że... no mniejsza o to. Dwa zrealizowałem, a resztę później projektów.. chyba nawet dwa mi przeszły, ale zrezygnowałem już. Strasznie dużo pracy jest przy tym. Tu by trzeba mieć po prostu etaty pracy i ludzi. A ja to robiłem wszystko w własnym zakresie, bez etapów pracy. Przez to miałem tego dosyć.  
M: A członkowie nie pomagali?   
R: Ale członkowie co tam wiedzą w takich rzeczach. Ale pomagali. Ja ich angażowałem do wielu rzeczy, jak najbardziej. Jak szkolenia robiłem, bo to musiałem szkolenia przeprowadzić, wszystko. To tam miałem ludzi dosyć wysoko postawionych. Jeżeli nawet, to mogą skorzystać, bo wykładowców miałem swoich, bo bardzo dużo członków było wykładowcami. Są dalej. Także pod tym względem skorzystałem. To znaczy oni też skorzystali. To jest najprostsze kiedy ich brałem na szkolenia jako wykładowców, to bardzo chętnie każdy idzie, bo się z finansami liczy. to do tego nie miałem problemu, ale jeżeli chodzi o sprawy społeczne. Jak przyjdzie społecznie działać to ktoś przyjdzie raz, drugi. A tak to... Ja się nie dziwię, bo każdy ma swoje zajęcia. A jak na coś są pieniądze, to jak najbardziej. Przez to tak jak mówiłem, to Stowarzyszenia, jednostki pozarządowe na drugim planie są po prostu z tego względu, że samorządy mają etaty pracy, inną pulę pieniędzy, bo akurat to znam. A tutaj jest. Tu trzeba sobie samemu. Tu jest tylko podpowiadanie, co i szukać sponsorów czy coś takiego. A to jest trochę żmudna i mozolna praca.  
M: A jak się współpracuje z Samorządem?  
R: Ja nie narzekam na Samorządy, bo z Samorządami też mam bardzo dobry układ. Czy to starosta czy gminy. Ja współpracuję, ja tutaj połączyłem też między innymi tym gminę swoją tu w Gródku nad Dunajcem. Jest bardzo ładna kooperacja. Wyłącznie z tego względu, że ja miałem kontakty z północą. Dwie gminy też południe, północ i współpracują, a na wysokim etapie tam dużo realizują spraw takich także... To jest wyłącznie właśnie tej współpracy, projektów, co je robiłem i miałem kontakty ze Stowarzyszeniem. Połączyliśmy gminy później. Między innymi byli nasi na północy parę razy i z północy, żeśmy ich tutaj przyjmowali. Także ta współpraca jest dosyć na wysokim poziomie i działają dobrze.  
M: Czyli te działania podejmowaliście Państwo wspólnie z Samorządem lokalnym, prawda? Dobrze rozumiem?  
R: Nie.  
M: To jak to wyglądało?  
R: Nie da się tak projektu poprowadzić. Albo prowadzi jedna instytucja, bo inne warunki ma na przykład też, nie chcę mówić, ale oni mają na innych warunkach projekty. Jeżeli piszą to już całkiem co innego. A jednostka pozarządowa, tak jak ja proces jest całkowicie na innych warunkach. Na 100%. Mimo, że nie sprawdzałem tego, ale to nie ma o czym dyskutować. Inne mają samorządy, a inne jednostki pozarządowe także. Ale współpracowaliśmy.  
M: A jakie to były działania?  
R: Współpraca to też jak robiłem działania różne czy coś takiego to W Urzędzie Gminy, w Starostwie. Jak najbardziej takie rzeczy.  
M: A z jakimiś innymi organizacjami pozarządowymi Samorząd podejmuje kontakty?  
R: Z jednostkami jakimi?  
M: Pozarządowymi.  
R: Raczej...  
M: Przychodzi Panu do głowy przykład takiej organizacji? 
 R: To tak jak mówię, to jedynie to Stowarzyszenie Koszalińskie cośmy realizowali projekty.  
M: A tutaj w małopolsce?  
R: Tutaj? No powiem szczerze, że nie ma takich Stowarzyszeń, które by się angażowały.  
M: Może jakieś fundacje?  
R: Fundacje? Też z fundacjami to nie brałem. Jedynie to realizacja tego projektu dla niepełnosprawnych "Namaluj mi swój świat". To współpracowałem z ośrodkiem da niepełnosprawnych "Tyrna" w Byszycach(?). 
M: A tam Samorząd lokalny podejmuje współpracę z jakimiś innymi organizacjami pozarządowymi?  
R: Na pewno.  
M: A przychodzą Panu dobre jakieś przykłady takich organizacji?  
R: To znaczy Samorząd lokalny?  
M: Lokalny.  
R: Biorąc tutaj ten region?  
M: Ten region.  
R: To ja tak nie wchodzę w to. To trzeba byłoby z nimi rozmawiać. Jedynie tak jak mówię. Starostwo działa też z tym, co przeze mnie było. A tak to wiadome, że działają tylko, że ja się tym nie interesuję tak za bardzo, bo nawet nie mam powodu, ani wolnego czasu, żeby... To są troszkę odmienne sprawy. Wiadome, ze jest współpraca z jednostkami lokalnymi. To jak najbardziej. Tylko, że jednostki pozarządowe to, to jest... znacie to wiecie dokładnie co to jest i jakie są tam prawa, i jakie są też możliwości.  
M: A na czym taka współpraca powinna polegać Pana zdaniem między organizacją pozarządową a Samorządem lokalnym? Jak to powinno wyglądać?  
R: Moim zdaniem? Ja mogę powiedzieć swoje zdanie.  
M: Proszę bardzo. Jakby to powinno wyglądać?  
R: Te pieniądze, które otrzymują jednostki Samorządowe, dajmy na to gmina, czy nawet Starostwa, ale to obojętne, biorąc nawet te lokalne tutaj. Gminy gdyby z tego, nie mówię 50%, ale z 30% chociaż przeznaczone było, czy 20% tych pieniędzy na jednostki pozarządowe to wtedy by mogły te jednostki funkcjonować jak najbardziej dobrze. I te jednostki zrobiły by z tych pieniędzy, z tych 20%, dwa razy więcej pozarządowe zrobiły więcej aniżeli wszystkie Samorządy z tych 80%. Jestem pewny, bo znam te sprawy i wiem jak, co potrafią zrobić pozarządowe Stowarzyszenia, bo ludzie chcą pracować. Tylko, że tu nie ma nic. To jest po prostu, wszystko konsumują właśnie te jednostki lokalne. Także nie dzielą się kompletnie. Tu żeby był ten podział. Przynajmniej w jakimś tam procencie. Przynajmniej 20% pieniędzy, żeby przekazywali. To można by było.  
M: A co sądzi Pan o konkursach dla organizacji ogłaszanych przez władze samorządowe? Samorząd lokalny ogłasza różnego rodzaju konkursy dla organizacji pozarządowych, co Pan o tym sądzi?  
R: Co ja sądzę znowu? Wie Pani co. Na ten temat nawet się nie będę wypowiadał, bo to pierwsze powiedziałem, bo to wszędzie takie rzeczy. To mówiłem nawet. Tylko, że to jest. To się nawet nie powinno mówić, bo to jest nie realne. To wiemy o tym. A konkursy? Może ja bym zadał pytanie. Jak jednostki pozarządowe podchodzą do tych konkursów? macie rozeznanie jakie?  
M: No jak Pana zdaniem podchodzą?  
R: Mnie się wydaje, że to są fikcje. Może nie powinienem nawet mówić takich rzeczy, ale faktycznie, no dlaczego. I to jest powodem w tej chwili jednostek samorządowych, że tak jest jak jest i stowarzyszenia się sypią. Bardzo się sypią. Będą się sypały. Bo to trzeba hobbysty, żeby po prostu się zajmował tym. Dla idei ludzie nie pracują. To myślę, że odpowiedziałem jednak te wszystkie sprawy.  
M: A czy współpracowali Państwo w sposób regularny z Samorządem podczas realizacji tamtych projektów? Czy to była taka doraźna współpraca?  
R: Doraźna całkowicie. Jak miałem coś takiego, co po prostu... bo ja miałem, jeżeli realizowałem projekt to miałem swoją pulę pieniędzy i w zasadzie nie potrzebowałem. To jest udział własny, ale to jest całkowicie inaczej. Nie chcę mówić jak, to się rozumie na stopie pozarządowej. W każdym razie jest to ciężka sprawa. Te udziały własne to też mimo, że tutaj w (?) młodzieży.. i zapomniałem ten drugi program. Ale tam było tylko udziału 10%... miał własnego. A to jest zasługa, bo projekt był na 90 tysięcy euro. No to wiązały nas 100 tysięcy. No to mamy 10 tysięcy euro trzeba było udziału własnego. A do władz lokalnych się nie da wystąpić, że się wystąpi i oni zrealizują udział własny. Zresztą kto prowadził, to wie dokładnie jak to jest.  
M: Czyli finanse są taką zewnętrzną przeszkodą do takiej współpracy, tak?  
R: Finanse przede wszystkim, bo na finansach się opiera i przepisy, podejście chyba władz. Bo tak jak powiedziałem: te pieniążki, które konsumują władze lokalne powinny być jakoś dzielone. Gdyby były proporcje jakieś tam podzielone i wzięte pod uwagę te jednostki pozarządowe to one by działały i to gwarantuję to. Mogę powiedzieć, że wtedy by była normalna możliwość normalnego prowadzenia.  
M: A jak są teraz dzielone te finanse czy też projekty? Jak to wygląda?  
R: Projekty nie mogą być dzielone, bo projekty możemy pisać...  
M: Jest konkurs...  
R: W każdej ilości. Ja ich pisałem bardzo dużo. Mam całe stosy projektów i to bardzo dobrych. Tylko, że tak jak mówię, chodzi o udział własny no i realizację. Na realizację to może są pieniądze, ale jest wiele rzeczy takich, że chcą doprowadzić projekt, napisać. Zresztą kto prowadził projekt to wie, ja tego nie muszę mówić. Znacie efekty pracy i każdy wie. Do realizacji to jest bardzo długa droga.  
M: A najczęstsze przeszkody w tej drodze?  
R: Pytanie takie, że... ja to wszystko powiedziałem. To jest to właśnie, że nie ma żadnego budżetu na stowarzyszenia. Jakichś pieniędzy, które można by było na prowadzenie. Ja żebym mógł zatrudnić dwie osoby, jedną osobę przynajmniej, ale dwie osoby. Ja powiem tylko jedno te projekty, które ja prowadziłem, gdyby to prowadziła jednostka nie pozarządowa tylko samorząd czy lokalna: urząd gminy czy starostwo. To przy tym by pracowało cały szereg ludzi, etaty pracy mają wszyscy, wszyscy pracują. Tego się nie da ukryć. Bo to jest straszne. Kto robił to wie. To jest straszna chyba... listy intencyjne z każdym państwem. A wysłać ludzi. Jaka to jest odpowiedzialność. Ja się dopiero później zorientowałem jaką ja odpowiedzialność wziąłem na siebie wysyłając ludzi. Młodzież wysyłając. Organizując to wszystko. Ja się później zorientowałem i to też... Ja projektów miałem napisanych, jeszcze leżą do tego czasu. I takie co przeszły też. Co najmniej z 10 projektów.  
M: A jakie to były projekty? Czego dotyczyły?  
R: Ojej. Musiałbym to wziąć. Na prawdę to jest pytanie, na które teraz nie odpowiem. Tak samo jak nawet nie wiem. Już nie siedzę tak za bardzo. Bo odszedłem od tego. Mam swoje zajęcia i jeszcze nawet sprawę losową, jak już powiedziałem. Także w tej chwili... No i podstawowa sprawa, że tu nie ma po prostu pieniędzy w Stowarzyszeniu na nic. Dla idei to można popracować tam troszkę. Można czasami tak jak ja popracowałem. To znaczy dla idei. No ja troszkę podziałałem, można powiedzieć. A jeżeli ktoś, ja się nawet z zarządu ludziom absolutnie nie dziwię. Można popracować tydzień nawet. Czy później, albo w perspektywie coś z tego rozwinie się i jakieś tam dochody z tego będą, to można realizować. Ale jeżeli tak, to każdy przecież musi patrzeć tego, z czego żyje. Ja trochę, bo wczasy też prowadziłem sam jako tako. Prowadzę dalej jeszcze. To też miało jak gdyby wpływ na to. Te projekty... no miałem trochę kontaktów i zagranicą i tu. Gdyby było inaczej, można było to prowadzić. A że jest tak jak jest, no to... Macie rozeznanie. Mnie się wydaje... Nie chcę mówić, które Stowarzyszenie, bo ja biorę po uwagę te agroturystyczne, bo tam Pani mówiłem o stowarzyszeniach, że jest więcej z innych dziedzin. Ale ja biorę akurat te, bo jesteśmy też w Federacji. To jest 50...  
M: To za chwilkę porozmawiamy o tej Federacji, dobrze? A wspomniał Pan o jakiś Stowarzyszeniach agroturystucznych. Są tutaj jeszcze jakieś inne, tak? 
R: To znaczy nie tylko agroturystyczne, bo są też i z innych dziedzin. Rękodzieła czy jak to się nazywa... Jest bardzo dużo stowarzyszeń, ale ja więcej się opieram na tych co są zrzeszone w Federacji.  
M: Aha. I z tymi Pan współpracuje?  
R: Tak. Ja między innymi z Federacją jak najbardziej. Jeszcze w "Galicyjskiej" i teraz. Bardzo długo od 95 roku współpracę prowadzę.  
M: Czyli jednak współpracuje Pan z jakimiś innymi stowarzyszeniami tutaj?  
R: Tak, tak. Jak najbardziej, bo i szkolenia różne prowadziłem. Masę szkoleń takich z zakresu kategoryzacji, po to by zdobyć licencję inspektora. Tutaj prowadziliśmy, co roku się prowadzi szkolenia. Prowadziłem je tutaj, w Bieszczadach, no wszędzie. A prowadziłem różne szkolenia. Między innymi na szkoleniu dla grup inicjatywnych Monatu(?), swoje stowarzyszenie. To zorganizowałem wszystko na takim szkoleniu, gdzie miałem 50 osób. Dwie grupy po 25. No i z tego wybrałem tych, samych takich ludzi, którzy mi pasowali po prostu. I to postała grupa inicjatywna.  
M: Rozumiem, a proszę podać jakiś przykład współpracy z inną organizacją pozarządową. Oprócz tej koszalińskiej. Może tutaj jakaś?  
R: Tutejsze? Ale już to moje stowarzyszenie później. Chodzi o...  
M: Stowarzyszenie, Małopolskie Stowarzyszenie...  
R: Bo to jest młode Stowarzyszenie. 5 lat. Bo przedtem działałem w Galicyjskim.  
M: Rozumiem, ale rozmawiamy teraz o Małopolskim.  
R: Z kim ja współpracowałem? Czy współpracowałem nawet za dużo? Tak jak mówię, z tymi współpracowałem ze względu tylko i wyłącznie na te projekty europejskie.  
M: No to jakie to były Stowarzyszenia?  
R: No to wam mówię: "Południe - Północ", bo oni pisali. I kooperacja była taka, że myśmy sobie pomagali, jeżeli chodzi o rozliczenia później. No a z tymi, co nie prowadzili, to jedynie promocje, takie rzeczy to przez tą Federację. Promocje, szkolenia różne. To taka współpraca bez przerwy była.  
M: Czyli w tym "POLu" najczęściej.  
R: Najwięcej w tym. A tak to sobie tu mniej więcej, tu mieliśmy też promocje. To się brało udział na targach. To też wszystkie stowarzyszenia. Zwłaszcza te, co były w Federacji zrzeszone. Te cośmy brali razem udział.  
M: A na jakich polach, Pana zdaniem, byłaby współpraca z inną organizacją, jeszcze oprócz tych zagadnień, tudzież pól współpracy, które Pan podejmował? W jakim zakresie można by jeszcze współpracować? Z jakimiś organizacjami pozarządowymi? Widzi Pan taką szansę?  
R: No zastanawiam się właśnie, bo co tu można... Tak jak mówię. Współpraca by była. Można by było w wielu dziedzinach współpracować. Tylko możliwości jakie są. To co powiedziałem wcześniej, nie ma możliwości. Bo chcąc współpracować, chcąc coś robić, musi się ktoś, tak jak mówię... trzeba to wszystko robić, musi być oparte o finanse. Etaty pracy by pasowały. To podstawowe. Ja tu bez przerwy mówiłem od dawna. Jak tylko w szedłem w to, bo dążyłem pierwszy do tego. Myślałem, że Stowarzyszenie, nawet tutaj też myślałem, że jak tutaj sobie wezmę... i nie szło tak przejść, bo widziałem, że nikt nigdzie nie chciał sfinansować tych etatów pracy, to właśnie sobie pomyślałem, że jak stworzę to Stowarzyszenie Małopolskie swoje i te projekty, że może tu się uda. Też nie było takiej możliwości. Znaczy się to jest też ciężko mówić, bo gdyby się, ojej to, to się nie da tak prowadzić. Po prostu ja wiem doskonale, że nie jest możliwe, żeby jednostka pozarządowa, Stowarzyszenie prowadziło projekt tak jak ja to zrobiłem te dwa projekty, przeprowadziłem realizację. I nie wiem czy są Stowarzyszenia, które przeprowadzą. Nie widzę możliwości. to jest strasznie dużo pracy. Jak nie ma etatów pracy, nie ma szansy takiej. Ja powiem szczerze, że dzięki mojej... kontakty moje i krajowe, i zagraniczne to mi się to udało zrealizować. Te dwa.  
M: To znaczy, że z jakimiś organizacjami tego typu, to znaczy pozarządowymi współpracował Pan też z zagranicy?  
R: To znaczy, nie. No bo jeżeli... ja wchodziłem w układ na ogół z zagranicy to, co wysyłałem. A z tamtymi współpracowałem do projektu. To z każdym z państwa. Nie mam tego w głowie w tej chwili które jakie. Mam dokumentacje całą. Z każdego kraju.  
M: Czy to były też organizacje turystyczne?  
R: Różne. I te z programu "Młodzież", bo pamiętam. Program "Młodzież" to był ten dla niepełnosprawnych.  To były poważne instytucje, duże, uniwersyteckie też. Między innymi "Litwa" to wiem doskonale, że to jest uniwersytecki. Bardzo duża organizacja. Z Belgii któreś... Już nie pamiętam które, bo wymieniłem państwo później, w trakcie. Bo jedni zrezygnowali w trakcie. i przerzuciłem się szybko na Belgię. Tam mam znajomych. To też dzięki temu, że miałem, bo już realizacja byłaby niemożliwa. A tak jak mówię, takie rzeczy to trzeba by było dokumentację wziąć czy przygotować wcześniej, to bym mógł Pani odpowiedzieć tak faktycznie jak było. Jakie te instytucje, bo ja tego w głowie nie mam.  
M: A czy przychodzą Panu do głowy, proszę podać, jeśli tak, jakiś przykład sytuacji, w której Pana organizacja chciała współpracować z jakąś inną organizacją, Pana Stowarzyszenie, ale było to nieskuteczne? 
R: Propozycji miałem bardzo dużo i to nie tylko z... jeżeli chodzi tu o same organizacje pozarządowe?  
M: Tak.  
R: Z władzami lokalnymi, starostwa to bez przerwy mi przysyłali. Ja wiem to wszystko, to co robią na przykład w starostwie, te projekty, to byłem zawsze zapraszany. Tylko ja nie widziałem za bardzo, co ja miałem tam z nimi robić. Tak szczerze mówiąc. Jako jednostka pozarządowa.  
M: A jakie to były przykłady współpracy?  
R: Dużo projektów robili. Tak ciężko, żebym powiedział Pani, bo bym musiał do dokumentacji...  
M: To były też różnego rodzaju konkursy, projekty, tak?  
R: Projekty robili i to poważne projekty robili. Robią dalej. Tylko, że to nie jest jednostka pozarządowa wtedy tam jest potrzeba do innych celów. A jeżeli ktoś prowadzi realizację to nie może być tak, że będziemy prowadzili do realizacji... jak najbardziej jako partnera. Ja miałem też partnerów różnych. Między innymi koszalińskie daję jako partnerów. Ja może też źle mówię nawet. Bo ja brałem tu jednostki jako partnerów.  
M: To jakie to były właśnie organizacje?  
R: To samorządy.   
M: Aha to był przede wszystkim samorząd.  
R: Urząd gminy. Współpracowałem z tymi ośrodkami tutaj. Starostwo między innymi też. Także takie współprace to były. To ja nie mówię, że nie. Bo konkretnie mnie współpraca to jest, że robimy razem. Ja próbowałem później takie coś, żeby wziąć na przykład ten... wielostopniowe są, bo ja już tu nie chcę teraz nawet mówić. Tylko tam parę stowarzyszeń. A tak, to nie ma takiej możliwości.  
M: A jak Pan rozumie współpracę? Jak to powinno wyglądać Pana zdaniem?  
R: Współpracę? No piszemy projekty na przykład. Ja chciałem takie coś zrobić. Bierzemy ileś tam stowarzyszeń: dwa, trzy. Tylko to trzeba też zorganizować. Się wchodzi później na... co to się organizuje? Robiłem to przecież też... no ale mniejsza. I piszemy. Są wtedy inne możliwości. Projekty można pisać do... nie wiem teraz nawet, które są te programy, do programów takich. Jak się łączy stowarzyszenia to są inne możliwości. 
M: Takie połączenie stowarzyszeń..  
R: Wtedy te projekty można pisać większe i mają większe szanse przejścia takie projekty.  
M: Co się stało, że nie udało się takiej współpracy nawiązać?  
R: Wszystko co powiedziałem na początku. Nie trzeba powtarzać, tylko to co powiedziałem. Ja na przykład więcej do tego bym się już nie wziął. I nie wierzę, że się któreś stowarzyszenie weźmie teraz. Chyba, że się przepisy zmienią. Szczerze mówiąc, to powiem tylko tyle, że te dwa projekty udało mi się zrealizować i rozliczyć. Audyty miałem. Jeden czy oby dwa? Na jeden na 100% zaraz mi zrobili audyt. To dobrze, że też z "Młodzieży" mam audyt zrobiony. Wszystko to leży, do pięciu lat trzymam całą dokumentację. No i drugi. Tylko, że ja nie pamiętam drugiego programu. To jest 3 lata przecież. "Sokrates"? O "Leonardo da Vinci". To przecież program dosyć poważny.  
M: A jak Pan inicjował tą współpracę z innymi organizacjami pozarządowymi to one wyrażały chęć wejścia w tą współpracę? Jak to wyglądało?  
R: Wie Pani co, ja Pani powiem. Ja nie mogłem. Bo "Galicyjskie"... chętnych jest bardzo dużo na to. Tylko żeby na przykład sie trafił ktoś, gdyby to robiła jednostka samorządowa i miała finanse na wiele, miała ludzi, gdyby miała etaty pracy. Tak, mogłaby to zaproponować i wziąć wtedy do współpracy. To by się zgadzało.  
M: Takie rozwiązanie...  
R: Tak. Która jednostka pozarządowa, które stowarzyszenie może wziąć? Kto będzie robił? Jak to nie jest tydzień, tylko trzeba napisać projekt. Zanim on przejdzie to wie Pani jaki to jest czas. Choćby jaki był dobry, żeby na pierwszy rzut przeszedł to, nie pamiętam jakżem pisał, ale to jest kwestia bodajże, nie chcę strzelać teraz, ale do roku czasu, że projekt może przejść wszystko: listy intencyjne. Przyjść z tego. To dobrze jak idzie. 
Tak, bo ja wcześniej realizację miałem chyba 5-6. Tak jest. Pierwsze projekty przychodziły po roku czasu. A tak to się nie da, bo tak to kto to poprowadzi? A to się nie da, że się poprowadzi. Piszemy projekt i później jest problem, może tam któryś tam z zarządu się spotkają gdzieś tam raz na miesiąc. Przeważnie tak się zarządy spotykają. Raz na miesiąc. A tu trzeba by być non stop i mieć jeszcze albo człowieka, etat pracy, który by się tym zajmował. To by było możliwe. Tak to nie widzę możliwości.  
M: A czy organizacje pozarządowe konkurują z innymi organizacjami Pana zdaniem? Albo między sobą czy konkurują organizacje pozarządowe?  
R: Ale zależy jakie sprawy. Jeżeli chodzi o proste sprawy to na pewno tak. Bo nawet czy brali udział to konkurują, raczej wręcz, bo co tu jest... brali udział w jakiś targach, to nie jest konkurencja. Stale współpracują. Współpracować współpracują. 
M: Bardziej współpracują niż konkurują.  
R: Ja współpracowałem. Ale w czym ta konkurencja...  
M: Nie ma takich pól?  
R: No może są. Gdyby się... w czym mogą konkurować. Tu mnie Pani troszkę zaskoczyła. Czym można konkurować jeżeli chodzi...  
M: Może tylko współpracują?  
R: Współpracują... no konkurencja, no można to też nazwać, że brać udział w jakichś imprezach. Wiadome, że prężne stowarzyszenie, prężna organizacja jest wszędzie zapraszana, wszędzie jest widziana. A ci co nic nie robią, to ich raczej... są na drugim planie.  
M: A są tutaj organizacje, które są właśnie tak często zapraszane tudzież bywają?  
R: Ja Pani powiem tak szczerze. Jak się coś robi. Ta, ponieważ tak tyle robi, która robi dużo, jest wszędzie postrzegana. Ja kiedy przedtem pracowałem, dużo robiłem to wszędzie byłem zapraszany. I w tej chwili też jeszcze mówię, że... Ale w tej chwili jest to na drugim planie. Nie realizuje żadnych... Te spotkania - jak mi przyjdą zaproszenia czy coś to odkładam to, bo nie ma ani człowieka, którego mógłby, wysłać w tej chwili, a ja nie dysponuję czasem.  
M: A czy w przyszłości zakłada Pan, że będzie Pan brał udział?  
R: Niełatwe pytanie. Czy będę brał udział? Ja nawet jeszcze to Stowarzyszenie, to jeszcze czekam, że może ktoś poprowadzi. Może młodzi ludzie się wezmą jeszcze?  
M: A aktualni członkowie?  
R: Tylko tak jak mówię, ciężko jest coś przekazać komuś kiedy to jest typowo społeczne działanie, a bardzo duże wymagania są, duży nakład pracy. To nie jest tak, że ktoś... jakby były etaty pracy, to by było inaczej. Można by sobie ludzi wybrać do tego i wtedy jest inne działanie. Jak się poprosi, a inaczej kiedy się wymaga. A tu by trzeba było wymagać. Praca taka, płaca taka.  
M: A czy w przypadku, o którym była mowa, Pana współpracy z tą organizacją na przykład koszalińską, ta współpraca była oparta o relacje formalne czy bardziej nieformalne? Jak to wyglądało?  
R: Formalne, dlaczego? Jeżeli żeśmy robili coś, to wszystko formalne, bo się nawet nie da inaczej, bo jak. Porozmawiać sobie możemy, gdzieś się spotkać czy coś, a jak sprawy konkretne to nie ma takiej możliwości. Czy oni mnie brali jako partnera czy ja ich. To wszystko jako formalne sprawy, a nie... tego się nie da nawet. Nie ma takiej możliwości, żeby...  
M: A co pomagało w takiej współpracy z tą organizacją?  
R: No to, to już wspólne działanie na przykład.  
M: Cel.  
R: Tak. Oni mieli, bo oni pierwsi robili już projekt. Pierwszy projekt był z nimi.  
M: Mieli doświadczenie.  
R: Ja byłem jako partner u nich. I mnie się to bardzo spodobało. 
M: Ta organizacja zaprosiła Pana do udziału we wspólnym projekcie, tak?  
R: Tak. Wyjazdy pierwsze były bardzo ładne, między innymi byliśmy z tego wyjazdu, ten co był pierwszy wyjazd to był właśnie z koszalińskim. Ja byłem między innymi na Kresie. Byłem też na takim studyjnym w Szkocji. Trzy tygodnie. Wiemy też, że to był mój pierwszy duży projekt, którym ja brałem udział, ale to robiły jednostki, instytucje... nie wiem do jakiej instytucji należy teraz w tej chwili... współpracowałem też z Centrum Doradztwa w Krakowie.  
M: Strategicznego? Tak? Centrum Doradztwa Strategicznego?  
R: Na Meiselsa. Ja mówię, w tej chwili pozapominałem wszystkie te instytucje, bo jak ja współpracowałem bardzo dużo. I wyjazdów bardzo dużo było. Ogólnie masę ludzi wyjeżdżało pierwsze. Ludziom się to też podobało. Przecież musiałem czymś ludzi zająć, nie? Te pierwsze to bardzo dużo z Krakowem współpracowałem.  
M: A jakie jeszcze organizacje z Krakowa mógłby Pan wymienić?  
R: Gdyby Pani wcześniej ten to bym... ja musiałbym zerknąć do papierów. Mam to wszystko na tym...  
M: Dobrze to później jeszcze do tego wrócimy. A jeszcze jeśli chodzi o tą współpracę z inną organizacją, na przykład tą koszalińską, to co utrudniało takie współdziałania?  
R: Tutaj może nic. Mógłbym powiedzieć, że odległość, ale w tej chwili można wszystko elektronicznie, więc raczej nie widzę przeszkód. Pewnie, że może troszkę może tak, bo inaczej się współpracuje ze Starostwem, które mam tuż, a inaczej z jednostką, którą mam na drugiej stronie Polski. Chociaż ja współpracuje, bardzo zadowolony jestem. Tylko teraz już w takich innych sprawach. Pośrednio biorąc. Nawet z Urzędem Marszałkowskim, Szczecinem. Przedtem starostwo w Koszalinie, gminy tamte. To już takie indywidualne sprawy, ale też pośrednio przez te kontakty wszedłem z nimi. Mimo, że odległość. Nie przeszkadza mi odległość w ogóle.  
M: A jaka forma współpracy między organizacjami pozarządowymi w gminie, powiecie czy regionie jest Pana zdaniem najlepsza?  
R: A co Pani rozumie przez tą formę?  
M: No na przykład czy to lepiej, żeby były właśnie relacje takie formalne czy bardziej nieformalne, osobiste. Jak jest lepiej Pana zdaniem?  
R: No formalne muszą być, bo nie widzę możliwości inaczej, żeby tu coś robić. jak? Na lewo czy... Osobiste? To są też nie uniknione, bo kiedy się miewa kontakty, to różnie spotyka się z tym, z tym. Jest inaczej. Inaczej się rozmawia z osobą, z którą się współpracuje, którą się znamy, a inaczej z która wchodzę pierwszy raz. To jest wiadomą rzeczą. Ale jak się już podejmuje takie sprawy to są i takie kontakty, i takie są ważne. Tak bym to określił. Tak i jedne, jak i drugie są. I są ważne.  
M: Czyli takie relacje osobiste ułatwiają w pewnym momencie...  
R: Zdecydowanie. Samoczynnie wchodzą, bo jeżeli się coś prowadzi to kontakty się zawiera.  
M: Rozumiem.  
R: Inaczej się wchodzi do takiej jednostki, do stowarzyszenia, tak jak ja na przykład na północ. A nawet inaczej będzie jak ja wejdę do któregoś ze stowarzyszeń tutaj na terenie, z którymi nie mam kontaktów. Tylko wchodzę z propozycją jakąś. To jest takie troszkę tego. A tam to już... ja tylko dwa słowa i wiedzą o co chodzi. I jedno i drugie jest bardzo ważne i raczej. Zawsze jedno jakby pośrednio. Jak się w kontakty wchodzi to i tak musi być, i tak.  
M: Jeszcze chciałabym powrócić do struktury organizacji czyli struktury Pana Stowarzyszenia. Ma ono osobowość prawną, prawda?  
R: Tak. Zgadza się.  
M: Jaka była forma działalności Stowarzyszenia wcześniej? Czy od razu zostało uzyskało osobowość prawną?  
R: Podczas zarejestrowania. A jest to nowe Stowarzyszenie całkowicie, powstałe całkowicie, także wcześnie nie miało... jest po prostu nowe Stowarzyszenie.  
M: A jakie są tego dobre i złe strony?  
R: Stowarzyszenia?  
M: Nie. Posiadania osobowości prawnej przez Stowarzyszenie?  
R: No zaskoczyła mnie Pani. A czy może być inaczej? Może być Stowarzyszenie nie rejestrowane w KRSie, i żeby REGONU nie miało?  
M: Może być. Tak.  
R: Na jakiej zasadzie? To mnie zaskoczyło.  
M: Wtedy jest to... Bo Pana Stowarzyszenie ma osobowość prawną.  
R: A może być inaczej?  
M: Może.  
R: Na jakiej zasadzie, bo nie widzę? To po co ja bym robił?  
M: No to proszę podać pozytywne strony tego, że ma Pan osobowość prawną.  
R: Wie Pani co. To tu chyba... ja może Panią uzupełnię to w takim razie, bo jeżeli chodzi o osobowość prawną, chyba każde stowarzyszenie. Bo jeżeli to, to nie jest stowarzyszenie. Chyba, że takie koła stowarzyszenia, które mieliśmy w Galicyjskim. Mieliśmy ich chyba, nie chcę mówić też. Ja miałem między innymi to koło w Rożnowie. Mniejsza o to czy ich było 30, ale chyba więcej nawet. Koło nie posiada osobowości prawnej, nie posiada REGONU. Opiera się na stowarzyszeniu. Na głównej jednostce stowarzyszenia. A stowarzyszenie może posiadać.  
M: Czyli było stowarzyszeniem zwykłym i nie było...  
R: Nie. Było kołem stowarzyszenia. A definicję zwykłego, a rejestrowanego ja pierwszy raz się spotykam.  
M: No właśnie zwykłe.  
R: Jakie to jest?  
M: To na przykład może być założone przez 3 osoby, nie przez 15 i jest rejestrowane u starosty, a nie w KRSie, prawda?  
R: Nie ma REGONU, nie ma nic? Ale co takie stowarzyszenie, do czego to jest? Mogę tylko dwa słowa na to powiedzieć. Jeżeli się nie posiada osobowości prawnej, to nie ma się żadnej możliwości jeżeli chodzi o  działalność. Bo działalność też nie musi być prowadzona. nawet przy projektach, bo ja też robiłem to. Bo myślałem, że muszę, akurat to niepotrzebne mi było, ale jako działalność. Bez REGONU, bez osobowości prawnej jak gdyby nie istnieje. Jedynie mogę do władz lokalnych się przedstawić po coś, jakby mi tam. można skorzystać wtedy z grandów jakichś tam. Jak najbardziej, bo to władze lokalne mogą tam udzielić, ale przez kogoś to idzie. A tak jak mam osobowość prawną samodzielnie występuję. Przez to mówię, no jak ktoś, jak Pani pytała, czy współpracuje, albo jak współpracuje. Jeżeli ja prowadzę projekt, piszę i realizuję to mogę sobie wziąć kogoś jako partnera. Ale to mogę dać każdego wtedy.  
M: A czy brał Pan tak?  
R: Chociaż nie tak każdego. Ja już nie chcę tak mówić, ale chyba partnerstwo też musi być jednostka jakaś z osobowością prawną. Chociaż nie chcę mówić.  
M: A czy miał Pan takiego partnera w swoich projektach oprócz Koszalina?  
R: Nie. Bo mnie się wydaje, że wszyscy partnerzy to są wszystkie te państwa, które brały udział. Na 100% to są partnerzy moi.  
M: Czyli to było po prostu.  
R: Oni są beneficjentami. Ja jestem beneficjentem, jeżeli chodzi o stowarzyszenie do programu, bo biorę kasę całą, a oni są moimi. To beneficjenci będą partnerami. A tutaj najprawdopodobniej tak musi być.  
M: A tutaj czy zapraszał Pan do współpracy jakieś organizacje pozarządowe z tego regionu czy?  
R: W jakim sensie Pani rozumuje współpracę?  
M: W takim jak Pan. Współdziałania. Takim jak Pan to określił. Współdziałania, pomocy w organizacji.  
R: Takie formalne to raczej tutaj ten... bo ja wszystko finansowałem, bo ja miałem pieniądze na wszystko. To są pytania, na które jest mi ciężko odpowiedzieć. A współpraca jak najbardziej, jeżeli ja organizowałem szkolenia czy spotkania integracyjne, to władze lokalne, samorządowe, starostwa wszystkie zapraszałem.  
M: Czyli najczęściej z samorządem jednak Pan współpracował.  
R: Dokładnie.  
M: Czy Pana organizacja jest organizacją pożytku publicznego?  
R: No akurat nie wchodziłem w to.  
M: A dlaczego?  
R: Ja się zajmowałem wtedy tymi projektami, a wiem, że były jakieś też problemy z tym. Bo to można było uzyskać, ale ja to wszystko przeanalizowałem, że nie wchodziłem w to.  
M: A pamiętam Pan co dokładnie zadecydowało o tym, że nie zdecydowaliście się?  
R: Najprawdopodobniej przepisy jakieś tam były niekorzystne. Kiedy wejdę tutaj mógłbym coś skorzystać z tego, ale z drugiej strony przy projektach... nie chcę mówić, ale coś nam stanęło na przeszkodzie.  
M: No i Stowarzyszenie jest członkiem Federacji Organizacji Pozarządowych od jak dawna?  
R: Zaraz się wpisałem. Ja byłem też w zarządzie Federacji, także zaraz wpisywałem się.  
M: I czy organizacja wspólnie realizuje jakieś projekty, działania w ramach Federacji? Czy Stowarzyszenie coś organizowało w ramach Federacji?  
R: Organizowaliśmy, współpracowałem.  
M: Proszę podać przykłady takiej współpracy.  
R: Przy tych projektach?  
M: Razem z członkami Federacji, które Pan realizował.  
R: To co realizowałem ja?  
M: Szkolenia u mnie były, tutaj nawet, w siedzibie Stowarzyszenia. Szkolenie Inspektorów Kategoryzacji. Wszelkie szkolenia komputerowe, bardzo dużo, żeśmy robili. W tej chwili musiałbym przygotować takie coś. W każdym bądź razie współpracowałem bardzo dużo.  
M: A jaka jest obecnie liczba członków Stowarzyszenia?  
R: Nieduża, bo tak jak mówię troszkę odeszli od działania takiego. A w tej chwili takich aktywnych członków będzie 15, 16 osób.  
M: A w sumie, wszystkich?  
R: A w sumie było 25.  
M: A jak zakładaliście Państwo Stowarzyszenie to ile osób było?  
R: I jest 20, może teraz będzie więcej, 22. No ja liczę to co są tacy aktywni, i ci co chcą, coś wnieśli i coś po prostu chcieli robić. No to 15, 16 osób będzie. 
M: A ci którzy zakładali organizację, to mówił Pan, że to było ponad 20 osób, tak?  
R: Tak. 25 bodajże było.  
M: W tym momencie Stowarzyszenie nie posiada etatowych pracowników?  
R: W ogóle nie posiadało. Nie było takiej możliwości. Występowałem, próbowałem to występować nawet i widziałem, że nie ma szansy także...  
M: A jak często korzystał Pan z pracy wolontariuszy?  
R: Można powiedzieć, że w ogóle, czy może mógłbym to nazwać przy tych projektach ludzi tych, co wysyłałem jako opiekunów. To jedynie do tych projektów.  
M: To byli wolontariusze. A jak duże było ich zaangażowanie w działalność Stowarzyszenia?  
R: Raczej nie duże, bo musiałem brać osoby też... To jest całkiem inna dziedzina. Jeżeli do młodzieży ja musiałem mieć pedagogów. Czyli z określonymi kwalifikacjami, doświadczeniem. Musieli mieć po prostu z edukacją cos wspólnego. Nie dało się, że wezmę pierwszego lepszego i będzie kierownikiem grupy, którą jest młodzież. to był pracownik szkoły, z której miałem tych beneficjentów.  
M: A jak wygląda struktura organizacji?  
R: Co mam rozumieć przez to dokładnie?  
M: Po kolei strukturę. Pan jest prezesem, tak?  
R: Zarząd, członkowie.  
M: Jak często organizowane są spotkania czy zebrania?  
R: Kiedy były projekty robione, były często. W tej chwili jest rzadko. Jest Stowarzyszenie odłożone na bok i plan także w tej chwili można powiedzieć, że ta działalność obumarła.  
M: Znaczy, że Pan był takim liderem tego Stowarzyszenia?  
R: Ja dopóki miałem taki wolniejszy czas, dopóki nie zajmowałem się wieloma rzeczami. Teraz troszkę sytuacja mnie zmusiła, że musiałem przejść na inne działania. To też jest powodem, że  jest na drugim planie. A co będzie dalej nie mogę powiedzieć, bo jeszcze na razie wszystko działa, wszystko to prowadzę dalej. Rozliczenia roczne wszystko składam, a jak będzie dalej to nie wiem.  
M: A kto podejmował decyzje w Stowarzyszeniu? 
R: Zarząd.  
M: Jaki wpływ mieli na te decyzje członkowie organizacji?  
R: Decydujący. Walne zebrania, gdzie członkowie też... zależy jakie sprawy, to wszystko było konsultowane i przedstawiane na zebraniach.  
M: Czyli mogli wyrażać swoje opinie.  
R: Dokładnie.  
M: Jakie jest Pana zdaniem przygotowanie organizacji do współpracy z samorządem?  
R: Organizacji której?  
M: Pana Stowarzyszenia.  
R: Przygotowanie samo czy możliwości też?  
M: Może przygotowania.  
R: Jeżeli chodzi tak, to możliwości i predyspozycje są duże.  
M: Czyli dobrze Pan ocenia?  
R: Dobrze. Można powiedzieć, że dobrze.  
M: A jak to wygląda u innych organizacji? Też są dobrze przygotowane do takiej współpracy?  
R: A tego to już nie mogę powiedzieć.  
M: A Pana zdaniem? No jak to wygląda? Każda organizacja jest podobnie przygotowana do takiej współpracy czy to różnie bywa?  
R: No wie Pani. na to pytanie to ja Panią zapytam o to samo, bo jeżeli ja nie znam, co ja mogę powiedzieć, co jaki zarząd zna. Na pewno nie odpowiem na to, bo nie mogę powiedzieć. U siebie wiem jakich mam ludzi, wiem czym dysponują. A tak to co mogę powiedzieć. Mogę powiedzieć o Galicyjskim trochę, bo tam współpracowałem. Nie tylko współpracowałem, ale prowadziłem to Stowarzyszenie. Mógłbym powiedzieć o tych co znam, a tak to. To sądeckie nie mam pojęcia jak jest. Jest takie sądeckie stowarzyszenie. Kolega to nawet prowadzi też, ale nie mam pojęcia. Ja nie siedzę w tym temacie. A wiem, żeście z nimi wywiad robili. Jak oni się teraz nazywają? "Sądeckie Stowarzyszenie"? Na pewno Sądeckie tylko jak tam dalej to nie wiem. Był prezesem, a czy jest dalej myślę, że tak. 
M: A Pana Stowarzyszenie współpracowało z tym sądeckim stowarzyszeniem? Czy mieliście jakąś współpracę?  
R: Dużo.  
M: A proszę podać przykład takiej współpracy.  
R: Współpracę pierwszą, to znaczy nie tyle współpracę... tak współpracowaliśmy później, tylko wałkowaliśmy to stowarzyszenie. Ja tam też grupę inicjatywną... bo to powstało bodajże 10 lat wstecz. Ja tak strzelam w tej chwili. No i kolega mojego koła, który był moim zastępcą, został tam prezesem.  
M: Czyli pomagał Pan przy zakładaniu...  
R: Dokładnie. To było oparte o moją osobę w dużym stopniu. I założyliśmy tamto.  
M: A Pan też był członkiem tamtego Stowarzyszenia?  
R: Nie chciałem być, ponieważ kolega poszedł tam w moim imieniu. Ja wtedy byłem w Galicyjskich, miałem to Koło. I już miałem zamiary coś zrobić u siebie regionalnego. Znaczy regionalnego... tak bym mógł to określił teraz. "Gościnny Rożnów" po prostu jest małopolskie.  
M: Wcześniej mówił Pan, że pozycja Małopolskiego Stowarzyszenia była dosyć wysoka tutaj w regionie, gminie czy powiecie. A jak to wygląda teraz?  
R: Jeżeli chodzi o taką ocenę to dalej jest na poziomie podobnym. Tylko jeśli chodzi o działanie, to jest troszeczkę zwolnione. Ze względów, które podawałem wcześniej.  
M: A jak by miał Pan opisać kilkoma zdaniami pozycję swojej organizacji komuś kto jej w ogóle nie zna, jakich by Pan określeń użył?  
R: Doradczo? Czy o to chodzi? Jakby miał zakładać stowarzyszenie?  
M: Nie. Jak by miał Pan opisać swoje Stowarzyszenie komuś, kto go w ogóle nie zna. Nie wie o nim nic.  
R: I w jakim celu miałbym mu to przekazać?  
M: Chciałby Pan tylko opowiedzieć, opisać w kilku zdaniach. Jakby Pan to powiedział?  
R: No to powiedziałbym, że jednostka pozarządowa, mająca osobowość prawną. Duże możliwości jeśli chodzi o działanie. Tylko trzeba mieć szczere chęci, trzeba dużo pracy, dużo samozaparcia. Przede wszystkim jeżeli ktoś nie dysponuje wolnym czasem i liczyłby tylko na dochody czy na etaty pracy, to tutaj trzeba zapomnieć o tym. I ja bym mu powiedział trzeba... do tych stowarzyszeń to albo ludzie, którzy pracują gdzieś przy zarządach, jeśli chodzi o liderów. Powinni się tacy ludzie bardziej... którzy pracują przy zarządach, przy władzach lokalnych, jak im jest to potrzebne by to prowadzili. Albo osoba, która prowadzi, chce prowadzić te wczasy, tą agroturystykę czy coś. Bo jeżeli tak to jest... to po prostu... nie "Syzyfowa praca" tylko po prostu... nie wiem jak to określić teraz takie coś. Jak można określić taką?  
M: Ciężką, społeczną pracą może?  
R: Społeczna praca. Wyłącznie społeczne i nie można tu liczyć, bo jak będzie liczył na dochody... co innego miałem na uwadze. Jakby liczył tutaj jako dochód to kategorycznie. Tylko trzeba hobbysty jakiegoś. Dokładnie można tym wyrazem zastąpić.  
M: A jak ocenia Pan siłę oddziaływania Małopolskiego Stowarzyszenia w gminie, w powiecie albo w regionie?  
R: Siłę tego Stowarzyszenia? W naszym regionie akurat tych Stowarzyszeń jest dużo. Myśmy działali tak jak mówię. My działamy całkowicie, można powiedzieć, na własną rękę więcej. I to żeśmy mówili bez przerwy, że nie było, nie tyle szczerych chęci, ze strony władz czy coś takiego, tylko te przepisy to komplikowały nawet współpracę. Trzeba by po prostu z władzami... powiem szczerze, kiedy potrzebna im jest ta jednostka pozarządowa, to by może coś wyegzekwowali może. Jakieś sprawy finansowe, a tak nie mają szansy nawet, bo przepisy są takie, że wójt czy starosta nie zrobi nic w tym kierunku poza tym jakie ma granice. Bo ma kryteria dane i nie przeskoczy ich. Bo ja sprawdzałem też. Nie to że chłopaki chcieli czy coś takiego. Tylko przepisy są takie, że...  
M: A co Pana zdaniem decyduje o pozycji danej organizacji albo Pana Stowarzyszenia w gminie czy regionie?  
R: Kto decyduje czy co?  
M: Co?  
R: W dużym stopniu by tutaj decydowało działanie, nie zakres działań tylko czym Stowarzyszenie się zajmuje. Te projekty. Można powiedzieć, że w dużym stopniu były taką siłą Stowarzyszenia. Tylko że do współpracy nie widzę. Musi jedna jednostka prowadzić.  
M: Czyli Pana zdaniem najważniejsza jest taka samodzielność tego konkretnego Stowarzyszenia, tak?  
R: Dokładniej. Tu trzeba chcąc prowadzić takie projekty, to trzeba jako Stowarzyszenie. Ani nie poszedłem na Galicyjskie, ani nie poszedłem do swoich na nowosądeckie. Tylko stworzyłem swoje Stowarzyszenie. Trzeba mieć w pełni zaufanych ludzi, bo inaczej się nie da tego poprowadzić. Ja chciałbym ludzi jednoznacznie i mądrych i zaufanych. Bo wiele rzeczy trzeba. Trzeba poprowadzić tak jak ktoś sobie pomyśli, że tam są jakieś profity z tego to... A przeważnie tak zażąda, a tu trzeba pracować i jeszcze raz pracować. I szukać gdzieś jakichś pieniędzy, żeby móc realizować.  
M: A jaki udział mają organizacje pozarządowe w podejmowaniu decyzji przez samorząd? Czy w ogóle samorząd konsultuje jakieś decyzje z organizacjami pozarządowymi? Jak to wygląda?  
R: Teoretycznie można powiedzieć, że tak. Można powiedzieć. A praktycznie absolutnie nie. Nie. Nic kompletnie nie ma wpływu. To są wewnętrzne sprawy samorządów i jedynie tylko fikcje, że zgłaszają tam. Albo starostwo, jak najbardziej. Ja tu mogę powiedzieć, bo też dostawałem. Ja byłem parę razy. No po prostu szkoda mojego czasu.  
M: A czy Pana Stowarzyszenie brało udział w takich konsultacjach?  
R: Jak najbardziej w wielu sprawach. Bardzo dużo starostwo. Powiadamia o wszystkim. Tylko to jest tak jak jest. Jak się ma czas to można iść posłuchać.  
M: No a jak Pan myśli, dlaczego samorząd chce konsultować te decyzje z jednostkami pozarządowymi? 
R: Nie to, że chce. Jest obowiązkiem. I się wykonuje teoretycznie sprawy. To się w teorii wykonuje. A praktycznie to jest jak ktoś sobie przyjdzie, chce posłuchać jak najbardziej może przyjść, ale wpływu żadnego.  
M: A czy pan bierze udział jeszcze w tych konsultacjach?  
R:  Nie. Ja parokrotnie z początku przyszedłem. Popatrzyłem co to jest. Przeanalizowałem.  
M: To znaczy, że jednostki pozarządowe nie mają żadnego wpływu na decyzje podejmowane przez samorząd?  
R: Wie Pani co, nie chcę mówić, ale mogę powiedzieć, że zdecydowanie nie. Że to jest fikcja po prostu. Co muszą to robią, a tak to można przyjść, posłuchać i podpisać listę. I często jest tak jak jest. To co powiedziałem wcześniej, że nie ma podziału. Bo kiedy by było, że jest dana pula pieniędzy. Mówiłem już parokrotnie i w starostwach, i tu w urzędzie początkowo. Teraz to już nie mówię, bo to nie ma sensu. Nie ma takiej. Przepisy są tak sformułowane, skonstruowane, że to co Pani pytała, to jest tak, jak powiedziałem, jak ktoś ma wolny czas, do zarządu można kogoś wysłać. I mówię to z pełną odpowiedzialnością. I z pełną odpowiedzialnością nie neguje tutaj absolutnie władz jako tako, bo ja mam dobre układy tutaj z wójtem, bo tutaj współpracuje u siebie najwięcej z wójtem, ze starostwem. Wszędzie brali udział. Ja nie mówię takich drobne rzeczy. Tam jak robiłem imprezy to się angażowali. Integracyjne imprezy z "Południe-Północ" robiłem tutaj. I na prawdę się angażowali i to co mogli to popłacili. Jak najbardziej, ale przepisy nie puszczają wiele rzeczy, żeby można było współpracować normalnie.  
M: A proszę sobie wyobrazić, że ma Pan wyłonić reprezentanta organizacji pozarządowych i kto by dobrze reprezentował interesy i stanowiska Pana Stowarzyszenia?  
R: Mojego teraz?  
M: Nie. Stanowisko Pana Stowarzyszenia kto by dobrze reprezentował? Czy to by była jakaś osoba czy to by była jakaś organizacja?  
R: Już wiem o co chodzi. Na moje miejsce, żeby ktoś podjął Stowarzyszenie.  
M: Nie. Jeśli miałby Pan wyłonić jakiegoś reprezentanta wszystkich organizacji pozarządowych powiedzmy w regionie, żeby dobrze reprezentował interesy i stanowisko na przykład Pana Stowarzyszenia. Kto by to był?  
R: Ale nie bardzo to rozumiem? Ktoś z innych Stowarzyszeń?  
M: No niekoniecznie. Jaka to byłaby najlepsza osoba, która by mogła reprezentować właśnie interesy na przykład Małopolskiego Stowarzyszenia?  
R: Jedynie ktoś z zarządu. A z zewnątrz nie ma chyba takich, żeby się angażowali.  
M: A taka osoba, która by reprezentowała interesy wszystkich organizacji pozarządowych?  
R: To znaczy, może mamy takie. To jest starostwo i tam jest jednostka specjalna. Też ciężko mi powiedzieć jaka to nazwa w tej chwili jest.  
M: I to by była najlepsza?  
R: Tam nawet z powiatu sami chłopaki są. Byłem też, znaczy nie byłem, bo byłem we Francji wtedy, ale jak był zarząd wybierany... ja brałem udział w tym...  
M: Rozumiem. A taka organizacja formalna dobrze reprezentowałaby wtedy interesy organizacji pozarządowych.  
R: Na terenie starostwa też istnieje jednostka chyba pozarządowa. Nie chcę teraz tak, bo jest mi ciężko, żeby błędnie nie powiedzieć, ale najprawdopodobniej to jest jednostka pozarządowa. I to się nazywa, no ciężko mi, musiałbym jakąś dokumentację dać. I tam samorząd to jest wybrany z przedstawicieli liderów stowarzyszeń na pewno. Ale przede wszystkim to są radni powiatowi. Ja mówię to co się orientuję, bo brałem w tym udział i troszkę wiem mniej więcej jak to wygląda.  
M: A jak Pana zdaniem byłoby najlepiej, żeby kto te interesy reprezentował? Tych wszystkich organizacji pozarządowych.  
R: Nie widzę takiej możliwości. Jakby było najlepiej? Gdyby... to co mówiłem. Na początku, żeśmy rozmawiali. Gdyby na Stowarzyszenia, na jednostki pozarządowe była dana pula pieniędzy, która idzie na promocje. Z promocji, z tego, dajmy na to. Podział tych pieniędzy gdyby był. To wtedy by coś mogło z tego być. I wtedy mi się wydaje, że to by korzystnie wpłynęło, bo wtedy tak: i samorządy by troszeczkę miały konkurencję. Można by porównanie zrobić. Konkurencję by miały w dużym stopniu. Wtedy jakby dostali, ci dostają taką pulę, ja to mówiłem. Pozarządowe dostają dajmy na to 20% i na koniec roku, czy na jakimś etapie można to dokładnie sprawdzić. Co wyście zrobili z tych 80%, a co dane jednostki zrobiły z tych 20.  
M: Tak, rozumiem, ale... kto reprezentowałby najlepiej interesy wszystkich organizacji pozarządowych na zewnątrz? Czy byłby taka jedna jakaś osoba albo organizacja? Widzi Pan taką możliwość?  
R: Na zewnątrz? Stowarzyszeń, to jak najbardziej. To Federacja.  
M: Federacja. 
R: Jak najbardziej, bo żeśmy robili z Federacją. Promocja to tylko Federacja była i katalogi wszelkiego kalibru. Wszystkie wyjazdy na Targi. i to Targi prawdziwego zdarzenia, zagraniczne. To tak. jest Federacja. To też trzeba wiedzieć jak... Bo jest tylko część Stowarzyszeń związanych z agroturystyką, bo są zrzeszeni w Federacji. A masę Stowarzyszeń jest, które są z innych dziedzin i oni wpisują. Jest też agroturystycznych dużo, które są nie zrzeszone w Federacji. Bo to nie jest przymusowe.  
M: Czyli w ramach Federacji najlepiej...  
R: Tak, bo to jest to samo, co ja mówiłem. Jakby się zrzeszyło parę Stowarzyszeń, jeżeli chodzi o projekty. To można pisać projekty wtedy z innego stopnia, i o innym charakterze. Tak samo i tutaj. Duże potrafi więcej. Na tej zasadzie. I potrafi bardzo dużo, bo się występowało i Federacja pisze projekty. I realizuje oczywiście.  
M: Czyli właściwie różnego rodzaju Federacje są najlepszym reprezentantem.  
R: Dokładnie. Między innymi wszystkie pieniążki co idą na szkolenia inspektorów, to są wszystko z projektów pisanych. Nie wiem nawet do jakiego programu, ale w każdym razie są wszystko przez Federacje pisane i realizowane. Brałem udział często z nimi, bo nawet tutaj na miejscu miałem tu w Gródku. W Domu Kultury prowadziłem te szkolenia. Komputerowe tośmy masę robili też. Tak jak mówię, dużo się działo. I dużo dało jeśli chodzi o Federację turystyki.  
M: A czy w tym momencie widzi Pan tutaj w regionie jakiegoś reprezentanta organizacji pozarządowych?  
R: W regionie? Bierzemy pod uwagę sam powiat czy...?  
M: Na przykład małopolskę.  
R: Kraków widzę. Jest jakaś organizacja w Krakowie, też ciężko mi powiedzieć, co to jest, bo nie pamiętam, z turystyką związane. Nie powiem Pani nazwy, bo po prostu mi wyszło z głowy.  
M: A to Centrum Doradztwa, to jest Centrum Doradztwa Strategicznego czy jakaś inna organizacja w Krakowie?  
R: Nie bardzo odpowiem na to, czym oni się dokładnie zajmują, ale oni mają tam rozszerzone. Tylko jest jeszcze jedna instytucja gdzie nawet miałem się tam zapisać jako Stowarzyszenie. I nie pamiętam. Tylko, że tam chcieliśmy zrobić nawet siedzibę Stowarzyszenia i Federacji. Były takie zamiary, ale zostało wszystko w Warszawie. Tak jak dotychczas.  
M: Czy jeszcze chciałby Pan na coś zwrócić uwagę w związku z tą tematyką? Coś jest ważnego o czym nie mówiliśmy?  
R: Wie Pani co. Szczerze mówiąc, zwrócić uwagę... Podstawowa sprawa to jest to, co powiedziałem. Udział, podział gdyby był jakiś, jeżeli chodzi o samorządy i jednostki pozarządowe. Wtedy by była możliwość i prowadzenia, a tak to mi się wydaje, ze chyba te Stowarzyszenia w tej sytuacji, co teraz, jeszcze w dobie kryzysu, najprawdopodobniej się rozsypią. I może powstać wtedy jakaś jedna instytucja i to najprawdopodobniej jak u nas w Krakowie. Nie mogę sobie przypomnieć, bo jeżeli będzie to ta instytucja, którą mam na myśli. Podobnie jak to jest w krajach zachodnich, bo miałem okazję być na różnych szkoleniach. Francja, czy to... W wielu państwach żeśmy sprawdzali. To jeszcze u nas było. W tej chwili to tak jak wszystko. To będą duże jakieś jednostki się zajmą. Jedna jednostka będzie to prowadziła. A Stowarzyszenia najprawdopodobniej się wykruszą. Oby nie, ale...  
R: Dobrze. Dziękuję bardzo za rozmowę.  
M: Dziękuję bardzo.